AB Komisyonu Yürütme Başkan Yardımcısı Roxana Mînzatu, 12 Haziran 2026'da CLEPA Yıllık Genel Kurulu'na katılarak otomotiv tedarik sanayii liderlerinin önüne çıktı. Sosyal Haklar, Beceriler, Kaliteli İstihdam ve Hazırlık portföyünü yöneten Mînzatu, Komisyon'un "Beceriler Birliği" stratejisinin mimarı olarak tanınıyor. İki yılda 104.000 iş kaybının yaşandığı bir sektörde, Brüksel'in bu tabloya bakışını ve politika gündemini aktardı.
Otomotiv sektöründeki dönüşüm son yıllarda büyük bir ivme kazandı. Avrupa Komisyonu bu tabloyu nasıl değerlendiriyor?
Avrupa'nın otomotiv tedarik sanayii, yalnızca ekonomik değil toplumsal açıdan da kritik bir dönemden geçiyor. Avrupa çapında yaklaşık 7,5 milyon iş bu sektörle doğrudan bağlantılı ve dönüşüm özellikle geleneksel otomotiv üretimine bağımlı bölgeleri derinden etkiliyor. Komisyon olarak bu tablonun farkındayız; dönüşümün hem yeşil hem de dijital ayağı, iş tanımlarını köklü biçimde değiştiriyor. Temel sorum şu: Bu değişim çalışanların aleyhine mi işleyecek, yoksa onlar için bir fırsat kapısına mı dönüşecek? Biz ikinci seçeneği mümkün kılmak için buradayız.
"Beceriler Birliği" girişimini bu bağlamda nasıl konumlandırıyorsunuz?
Beceriler Birliği, dört temel sütun üzerine kurulu: Matematik, fen ve dijital okuryazarlıktaki açıkları kapatmak; değişime ayak uydurmak için sürekli öğrenmeyi teşvik etmek; mesleki eğitimin itibarını ve çekiciliğini artırmak; ve becerilerin sınır ötesi tanınmasını kolaylaştırmak. Otomotiv sektörü için en kritik sütun ikincisi: mevcut işgücünü işten çıkmadan önce yeniden yetiştirmek. 2026'da hayata geçireceğimiz İşçi Becerileri Güvencesi pilotu, tam da bu amaca hizmet ediyor — otomotiv gibi sektörlerde yaşanan değişimlere karşı çalışanların bilgi ve yetkinliklerini güncel tutmak.
Beceri yatırımını soyut bir kavram olmaktan çıkarmak için ne gerekiyor?
Anlayışı köklü biçimde değiştirmemiz gerekiyor. Beceri geliştirmeyi yıllık bir sağlık kontrolü gibi görmeliyiz — rutin bir zorunluluk, istisnai bir durum değil. Bu zihniyet değişikliği hem işverenler hem de çalışanlar için geçerli. Bir fabrikada üretim hattını yenilerken çalışanı aynı anda yeniden yetiştirmezseniz, teknoloji yatırımınızın getirisini asla tam anlamıyla elde edemezsiniz. Komisyon olarak bu anlayışı hem mevzuata hem de fonlama mekanizmalarına yansıtmaya çalışıyoruz.
CLEPA verileri son iki yılda 104.000 iş kaybını işaret ediyor. Komisyon bu tempoyu nasıl karşılıyor?
Bu rakamlar ciddi bir uyarı sinyali. Komisyon'un gündeminde mesleki eğitim çok merkezi bir yer tutuyor; Avrupa Mesleki Eğitim Stratejisi'ni sunmayı planlıyoruz. Temel vurgu şu: Mesleki eğitim prestijli, erişilebilir ve kapsayıcı olmalı. Ama bunun ötesinde somut bir "adil geçiş" çerçevesi kurmak zorundayız. Adil bir geçiş; işgücü desteğini, beceri geliştirmeyi, iş güvencesini ve inovasyonu önceliğe almalı. Tüm teknolojik çözümlere yatırım yaparak hem ekonomik hem de çevresel hedeflere hizmet eden dayanıklı bir sanayi inşa etmemiz gerekiyor.
Türkiye gibi AB otomotiv tedarik zincirine entegre ülkeler için mesajınız ne olur?
Avrupa'nın dönüşümü yalnızca AB sınırları içindeki bir mesele değil. Tedarik zinciri globaldir ve dönüşümün faturası zincirin her halkasına yansır. Türk tedarikçiler, AB pazarına olan entegrasyon derecelerine bağlı olarak bu değişimden doğrudan etkilenecek. Bizim için belirleyici ilke şu: Avrupa'nın insan sermayesini güçlendirmek, beceri ve emek açıklarını kapatmak, kaliteli istihdamı korumak — bu üçü birbirinden ayrılamaz. Türkiye ile bu konulardaki diyaloğu derinleştirmek, ortak çıkarımıza hizmet eder.
Kaynak: Avrupa Komisyonu resmi açıklamaları, Beceriler Birliği belgeleri ve CLEPA Genel Kurulu toplantısı iletişim materyallerinden derlenmiştir.